Kalendarium

Grupa chorwackich zbrodniarzy (oddziały ustaszów) w trakcie mordowania Serba piłą, 1941

Autor: arcybook, Dodano: 2017-10-02
Wojna : 1941 rok
Grupa chorwackich zbrodniarzy (oddziały ustaszów) w trakcie mordowania Serba piłą, 1941

Ustasze – Chorwacki Ruch Rewolucyjny (chorwacki: Ustaša – Hrvatski revolucionarni pokret) – chorwacki ruch faszystowski, w okresie przed II wojną światową organizacja terrorystyczna. Jej członkowie, ustasze (czyt. [ûstaʃe]), byli odpowiedzialni za śmierć setek tysięcy obywateli Jugosławii, w szczególności Serbów. Ideologia ruchu była mieszanką faszyzmu i ultrakonserwatyzmu. Ustasze popierali utworzenie Wielkiej Chorwacji, mającej rozciągać się od rzeki Driny do granicy z Belgradem. Ruch podkreślał potrzebę budowy "czystej rasowo" Chorwacji, dopuszczał prześladowania i ludobójstwo Serbów, Żydów oraz Romów. Ustasze byli nacjonalistami i fanatycznymi katolikami – utożsamiali katolicyzm z chorwackim nacjonalizmem. Deklarowali, że wyznania katolickie i muzułmańskie są religiami narodu chorwackiego. Islam Bośniaków postrzegali jako religię, która "trzyma prawdziwą krew Chorwatów".

Organizacja została założona w 1930 roku. Początkowo była to nacjonalistyczna organizacja, która miała na celu stworzenie niezależnego państwa chorwackiego. Przed wojną sięgała po metody terrorystyczne. W kwietniu 1941 r. ustasze zostali powołani do rządzenia częścią Chorwacji okupowaną przez państwa Osi. Jako powstałe Niepodległe Państwo Chorwackie (Nezavisna Država Hrvatska, w skrócie NDH) miało być protektoratem włosko-niemieckim lub państwem marionetkowym nazistowskich Niemiec. Ustasze odpowiedzialni byli za holokaust na terenie NDH. Kierując się ideologią rasową zamordowali w obozach koncentracyjnych ok. trzysta tysięcy ludzi, głównie Serbów, Żydów i Romów. Ofiarami ustaszy padli również członkowie chorwackiego ruchu oporu oraz przeciwnicy polityczni rządu. Skrzydłem militarnym ustaszy stały się Milicja Ustaszy (Ustaška vojnica) i Armia Niezależnego Państwa Chorwackiego. NDH współpracowało z siłami okupacyjnymi Niemców i Włochów, wspólnie zwalczając partyzantów jugosłowiańskich. Gdy na przełomie lat 1944/45 wojska niemieckie wycofały się z Jugosławii, ustasze w większości opuścili kraj, choć część z nich pozostała w SFR Jugosławii jako grupa tzw. Krzyżowców (Križari).

...

6 czerwca 1941 roku Pavelić po raz pierwszy spotkał się z Adolfem Hitlerem. 22 lipca 1941 roku Mile Budak, późniejszy minister w rządzie Pavelića, publicznie ogłosił rasową politykę państwa. W lecie tego samego roku jeden z szefów tajnej policji Vjekoslav "Maks" Luburić zaczął budować obozy koncentracyjne. Działania ustaszy w wioskach w całym regionie dynarskim wyraźnie zaniepokoiły Niemców i Włochów, wzbudzając strach nawet wśród okupantów. Według Srdja Trifkovića, już 10 lipca 1941 roku generał Wermachtu Glaise von Horstenau zgłaszał do niemieckiego dowództwa Oberkommando der Wermacht niezliczone zbrodnie popełniony przez ustaszy. Historyk Jonathan Steiberg opisujący zbrodnie ustaszy pisał m.in. o zabiciu serbskiej kobiety nożem kuchennym, wydłubaniu oczu, kastrowaniu i okaleczaniu ludzi. Nawet w raporcie do Reichsführera SS Heinricha Himmlera z dnia 17 lutego 1942 roku stwierdzono, że aktywność rebeliantów spowodowana jest okrucieństwami ustaszy przeciwko ludności prawosławnej. Według raportu ustasze mordowali w sposób bestialski, szczególnie osoby bezbronne, stare, kobiety i dzieci. Według raportu gestapo z rąk ustaszy w wyniku masakr i sadystycznych tortur zginęło około trzystu tysięcy prawosławnych.

Wiki
Zobacz także